Kryeministri i Izraelit, Benjamin Netanyahu, njoftoi se Patriarku Latin i Jerusalemit, Kardinali Pierbattista Pizzaballa, do të ketë “akses të plotë dhe të menjëhershëm” në Kishën e Varrit të Shenjtë, pasi policia e kishte penguar më parë që të celebronte Meshën e Dielës së Dallgës aty.

Netanyahu tha se Kardinali Pizzaballa, kreu i Kishës Katolike në Tokën e Shenjtë, ishte këshilluar të mos hynte në kishë për shkak të shqetësimeve për sigurinë e tij, duke theksuar se Irani kishte sulmuar me raketa vendet e shenjta në Jerusalem.

Vendimi për të ndaluar kardinalin të hynte në vendin më të shenjtë të krishterimit u kritikua nga disa shtete perëndimore.

Ambasadori amerikan në Izrael, Mike Huckabee, e përshkroi këtë veprim si një “teprim të pakëndshëm” që ishte “i vështirë për t’u kuptuar ose justifikuar”.

Autoritetet e Kishës raportuan se Kardinali Pizzaballa dhe prifti Francesco Ielpo u ndaluan jashtë kishës, e cila besohet të jetë vendi i kryqëzimit të Jezusit, teksa përgatiteshin të mbajnë Meshën për të shënuar fillimin e Javës së Shenjtë.

Zyra e Kardinalit Pizzaballa deklaroi se ishte “hera e parë në shekuj” që një Patriark Latin ishte ndaluar të hynte në këtë vend të shenjtë në Dielën e Dallgës, e cila shënon kthimin e Krishtit në Jerusalem. Ai dhe prifti Ielpo u detyruan të ktheheshin, duke mos mundur të hynin në kishë, ku sipas besimit, Krishti ishte varrosur dhe ringjallur.

“Ky incident përbën një precedent të rëndë dhe injoron ndjeshmërinë e miliarda njerëzve në mbarë botën, të cilët gjatë kësaj jave drejtojnë shikimin nga Jerusalem”, theksoi Patriarkati. “Ky vendim i nxituar dhe thelbësisht i gabuar, i njollosur nga konsiderata të papërshtatshme, përbën një devijim ekstrem nga parimet bazë të arsyeshmërisë, lirisë së kultit dhe respektit për status quo-në.”

Patriarkati njoftoi se kishte ndjekur të gjitha “kufizimet e vendosura” dhe kishte vepruar me përgjegjësi që nga fillimi i luftës, duke e cilësuar vendimin e së dielës si “masë tërësisht të papërshtatshme dhe disproporcionale”.

Kardinali Pizzaballa më vonë deklaroi se, megjithëse nuk dëshironte të “detyronte situatën”, ata nuk kishin kërkuar asgjë publike, vetëm një ceremoni të vogël private. “Ne duam ta përdorim këtë situatë për të sqaruar më mirë në ditët e ardhshme se si të veprojmë, duke respektuar sigurinë e të gjithëve, por edhe të drejtën për lutje”, shtoi ai.

Netanyahu tha se besimtarëve të “të gjitha besimeve” iu ishte kërkuar të mos vizitonin vendet e shenjta në Qytetin e Vjetër të Jerusalemit, që ishte objekt sulmesh nga Irani, dhe se policia kishte vepruar për arsye të veçanta sigurie në këtë rast.

Procesioni tradicional i Dielës së Dallgës ishte anuluar për shkak të kufizimeve për mbledhjet publike. Policia izraelite njoftoi se të gjitha vendet e shenjta në Qytetin e Vjetër ishin mbyllur për besimtarët që nga fillimi i luftës midis SHBA-së dhe Izraelit me Iranin më 28 shkurt, për arsye sigurie, dhe se kërkesa e Patriarkatit për përjashtim për Meshën e Dielës së Dallgës ishte refuzuar.

Netanyahu theksoi se vendet e shenjta të krishterëve, hebrenjve dhe myslimanëve kishin qenë “objekt i sulmeve të përsëritura” nga raketat iraniane në ditët e fundit. “Në një sulm, fragmente raketash ranë disa metra larg Kishës së Varrit të Shenjtë,” tha ai, duke shtuar se vendimi i së dielës nuk kishte për qëllim ndonjë dëm.

Ai njoftoi se po hartohej një plan për t’i lejuar udhëheqësit e Kishës të kryenin rite në vendin e shenjtë në ditët në vijim. Më vonë, vonë të dielën, Netanyahu bëri me dije se kishte urdhëruar autoritetet përkatëse të garantonin Patriarkut Latin “akses të plotë dhe të menjëhershëm” në Kishën e Varrit të Shenjtë, për të kryer shërbimet fetare sipas dëshirës.

Huckabee vuri në dukje se dy klerikët kishin përpjekur të hynin në kishë në mënyrë private, pa procesion, dhe se rregullat aktuale kishin të bënin me tubime fetare me më shumë se 50 persona. Ai mirëpriti përpjekjet e qeverisë izraelite për të zgjidhur situatën dhe për të lehtësuar aktivitetet e tjera gjatë Javës së Shenjtë.

Një zëdhënës i Departamentit të Shtetit amerikan i tha BBC-së: Ne inkurajojmë Qeverinë e Izraelit të lehtësojë respektimin e sigurt të Javës së Shenjtë, duke vënë në dukje “kushtet e vështira të sigurisë në Jerusalem për shkak të sulmeve të vazhdueshme dhe të paqëndrueshme të Iranit me raketa.”

Kryeministrja italiane, Giorgia Meloni, e cilësoi këtë veprim “ofendim jo vetëm për besimtarët, por për çdo komunitet që respekton lirinë fetare”, ndërsa ministri i Jashtëm Antonio Tajani tha se kishte thirrur ambasadorin izraelit në Itali për shpjegime. Presidenti francez, Emmanuel Macron, gjithashtu e dënoi vendimin dhe tha se ai ndodhi në një kontekst të “rritjes shqetësuese të shkeljeve të statusit të vendeve të shenjta në Jerusalem”. “Liria për të kryer rite fetare në Jerusalem duhet të garantohet për të gjitha fetë,” deklaroi ai.

Papa Leo XIV, duke folur të dielën në Romë, bëri homazhe për “krishterët e Lindjes së Mesme, që vuajnë pasojat e një konflikti të tmerrshëm dhe në shumë raste nuk mund të jetojnë plotësisht ritualet e këtyre ditëve të shenjta.”

Presidenti izraelit, Isaac Herzog, tha se kishte telefonuar Kardinalin Pizzaballa për të shprehur “hidhërimin e madh” mbi këtë “incident të pakëndshëm” dhe kishte riafirmuar “angazhimin e palëkundur të Izraelit për lirinë e fesë për të gjitha besimet dhe për respektimin e status quo-së në vendet e shenjta të Jerusalemit.”