Presidenti turk Recep Tayyip Erdoğan mbërriti këtë të hënë në Korenë e Jugut, ku në fokus të vizitës është mundësia e bashkëpunimit për ndërtimin e centralit të dytë bërthamor të Turqisë, në Sinop, në brigjet e Detit të Zi. Megjithatë, Ankaraja ende nuk ka marrë një vendim përfundimtar për partnerin, pasi kostoja e financimit dhe çmimi i energjisë elektrike do të jenë faktorët kryesorë në përzgjedhjen e tij.
Në një intervistë me shkrim për agjencinë koreano-jugore të lajmeve Yonhap, përpara vizitës, Erdoğan tha se Turqia ka kryer studime paraprake fizibiliteti me kompaninë shtetërore Korea Electric Power Corporation (KEPCO). Sipas tij, palët po shqyrtojnë ende kushtet teknike dhe ekonomike të projektit.
“Ne e konsiderojmë Republikën e Koresë një partner të mundshëm shumë të rëndësishëm për këtë projekt”, deklaroi Erdoğan, duke iu referuar planit për ndërtimin e centralit të dytë bërthamor në Sinop. Ai shtoi se Turqia po shqyrton gjithashtu mundësinë e diskutimeve me vende të tjera.
Bashkëpunimi në fushën e energjisë bërthamore është një nga çështjet kryesore të vizitës së parë të Erdoğan në Korenë e Jugut që prej vitit 2018. Megjithatë, deri tani nuk është njoftuar asnjë marrëveshje për ndërtimin e centralit. Gjatë vizitës treditore, presidenti turk pritet të takohet të martën me homologun e tij koreano-jugor, Lee Jae Myung. Në agjendë janë gjithashtu bashkëpunimi në fushën e mbrojtjes, tregtisë, investimeve dhe energjisë.
Për projektin e Sinopit, kostoja ka qenë edhe më parë arsyeja e dështimit të një bashkëpunimi. Në vitin 2013, Turqia arriti një marrëveshje paraprake për ndërtimin e centralit me një konsorcium të drejtuar nga Japonia. Edhe në vitin 2018, Erdoğan dhe kryeministri i atëhershëm japonez Shinzo Abe diskutuan për përshpejtimin e projektit, ndërsa kostot e parashikuara po rriteshin ndjeshëm.
Në janar të vitit 2020, ministri i atëhershëm turk i Energjisë, Fatih Dönmez, njoftoi se palët kishin rënë dakord të ndërprisnin bashkëpunimin, pasi buxheti i propozuar dhe afatet e ndërtimit nuk përmbushnin pritshmëritë e Turqisë.
Bisedimet e reja me Korenë e Jugut bazohen në një memorandum mirëkuptimi të nënshkruar në nëntor të vitit 2025 mes kompanisë koreano-jugore KEPCO dhe kompanisë shtetërore turke të energjisë bërthamore TÜNAŞ. Dokumenti parashikon bashkëpunim për teknologjinë, vlerësimin e vendndodhjes, licencimin, financimin dhe modelet e biznesit, por nuk përbën ende një kontratë për ndërtimin e centralit.
Zona e Sinopit mori miratimin rregullator në prill të vitit 2024. Ndërkohë, centrali i parë bërthamor i Turqisë, ai i Akkuyut, në bregdetin e Mesdheut, po ndërtohet nga kompania ruse Rosatom dhe do të ketë katër reaktorë. Ministri turk i Energjisë, Alparslan Bayraktar, i cili shoqëron Erdoğan në vizitën në Seul, deklaroi javën e kaluar se Turqia pret të nisë përdorimin e energjisë elektrike nga ky central në vitin 2027.
Qeveria turke e konsideron energjinë bërthamore një pjesë të rëndësishme të strategjisë për të forcuar pavarësinë energjetike dhe për të përballuar rritjen e kërkesës për energji elektrike.
Përtej sektorit energjetik, Erdoğan kërkon të tërheqë më shumë investime koreano-jugore në Turqi dhe të zgjerojë bashkëpunimin në prodhim. Fushat ku synohet bashkëpunim më i ngushtë janë industria e mbrojtjes, gjysmëpërçuesit, inteligjenca artificiale dhe robotika.
Presidenti turk kërkoi gjithashtu një marrëdhënie tregtare më të balancuar mes dy vendeve, të cilat kanë vendosur si objektiv arritjen e një shkëmbimi tregtar prej 15 miliardë dollarësh në vit.
Sipas të dhënave për vitin 2025, Turqia eksportoi në Korenë e Jugut mallra me vlerë rreth 1.14 miliardë dollarë, ndërsa importet nga ky vend arritën në 10.26 miliardë dollarë. Kjo krijoi një deficit tregtar prej rreth 9.12 miliardë dollarësh në favor të Seulit.
Erdoğan ftoi gjithashtu kompanitë koreano-jugore të investojnë në hekurudha, qendra logjistike dhe projekte të tjera infrastrukturore që lidhin Azinë me Europën. Sipas tij, Turqia ofron mundësi të rëndësishme për investitorët falë industrisë së zhvilluar prodhuese, fuqisë punëtore të kualifikuar dhe pozicionit të saj strategjik.
