Të paktën disa nga përfitimet shëndetësore të kafesë vijnë nga përbërësit e saj që veprojnë mbi një proteinë receptore në trupin e njeriut, e njohur për rolin e saj në reagimin ndaj stresit dhe plakjen, zbulon një studim i ri.
Dekada kërkimesh sugjerojnë se konsumimi i kafesë lidhet me jetë më të gjatë dhe rrezik më të ulët për sëmundje kronike.
Studimet mbi popullatën tregojnë një rrezik më të ulët për disa sëmundje të lidhura me moshën, përfshirë sëmundjet metabolike, disa lloje kanceri, sëmundjen e Parkinsonit, demencën dhe sëmundjet e zemrës te konsumuesit e kafesë.
Kimikatet kryesore në kafe, përfshirë polifenolët dhe flavonoidet, janë provuar se kanë aktivitet antioksidues dhe anti-inflamator, që mund të mbrojnë qelizat nga dëmtimi dhe plakja.
Por mënyra e saktë se si këto kimikate të kafesë sjellin përfitimet e tyre ka mbetur e paqartë.
Tani, një studim i ri zbulon se kafeja mund të veprojë, pjesërisht, duke ndikuar mbi një proteinë receptore në trup të njohur si NR4A1, e cila po njihet gjithnjë e më shumë për rolin e saj në plakje, reagimin ndaj stresit dhe sëmundjet e zemrës.
“Ajo që kemi treguar është se disa nga këto efekte mund të lidhen me mënyrën se si përbërësit e kafesë ndërveprojnë me këtë receptor, i cili është i përfshirë në mbrojtjen e trupit nga dëmtimet e shkaktuara nga stresi,” shpjegoi Stephen Safe, një autor i studimit të publikuar në revistën Nutrients.
Proteina NR4A1 njihet se rregullon aktivitetin e gjeneve në përgjigje të stresit dhe dëmtimit në trup.
Ajo është e përfshirë në një gamë të gjerë procesesh biologjike, përfshirë inflamacionin, metabolizmin dhe riparimin e indeve – të gjitha të lidhura ngushtë me sëmundjet e lidhura me moshën si kanceri, rënia njohëse dhe çrregullimet metabolike.
“Nëse dëmtoni pothuajse çdo ind, NR4A1 reagon për ta zvogëluar atë dëmtim. Nëse e hiqni këtë receptor, dëmi është më i madh,” tha Dr. Safe.
Shkencëtarët zbuluan se disa përbërës kimikë në kafe, përfshirë acidin kafeik, lidhen me proteinën receptore NR4A1 dhe ndikojnë në aktivitetin e saj.
Studimet laboratorike kanë treguar se këta përbërës mund të reduktojnë dëmtimin qelizor dhe të ngadalësojnë rritjen e qelizave kancerogjene. Por kur NR4A1 u hoq nga qelizat, këto efekte mbrojtëse u zhdukën.
“Ajo që po themi është se të paktën një pjesë e përfitimeve shëndetësore të kafesë mund të vijë përmes lidhjes dhe aktivizimit të këtij receptori,” tha Dr. Safe.
“Ne hipotezojmë se disa nga efektet e dobishme shëndetësore të kafesë mund t’i atribuohen, pjesërisht, aktivitetit të përbërësve të kafesë si NR4A1,” shkruan ata.
Megjithatë, sipas shkencëtarëve, efektet e kafesë nuk kufizohen vetëm në një mekanizëm të vetëm.
“Ka shumë receptorë dhe shumë mekanizma të përfshirë. Ajo që po tregojmë është se ky mund të jetë një nga rrugët e rëndësishme,” tha Dr. Safe.
“Ne kemi bërë lidhjen, por duhet të kuptojmë më mirë sa e rëndësishme është kjo lidhje,” shtoi ai. Në studimet e ardhshme, shkencëtarët shpresojnë të synojnë këtë receptor me përbërës sintetikë në mënyrë më efektive.