Irani e sheh Ngushticën e Hormuzit si fitimin e tij më të madh të kohës së luftës — dhe duket i vendosur ta mbajë atë, edhe me rrezikun që marrëveshja e armëpushimit të shpërbëhet, raporton CNN.

Sipas ekspertëve, Teherani beson se administrata Trump po përpiqet ta rikthejë këtë rrugë ujore në nivelet e lundrimit që kishte para luftës, pa e pranuar autoritetin e ri që Irani pretendon të ketë fituar atje.

Irani ka deklaruar se anijet që kalojnë nëpër ngushticë mund të ndjekin vetëm itinerarin që ai ka caktuar. Raundi i fundit i luftimeve nisi pasi SHBA-ja iu kundërpërgjigj Iranit për sulmet ndaj anijeve që nuk iu bindën këtyre udhëzimeve.

Në qendër të përshkallëzimit të ri të dhunës janë interpretimet e ndryshme të pikës së pestë të memorandumit të mirëkuptimit (MoU). Kjo pjesë parashikon që Irani do të “marrë masa… për kalimin e sigurt të anijeve tregtare” dhe do të angazhohet me Omanin “për të përcaktuar administrimin e ardhshëm” të ngushticës. Megjithatë, ajo nuk i jep në mënyrë të qartë Iranit autoritet ekskluziv mbi lundrimin në këtë zonë.

“Mesazhi i Teheranit është i qartë: Ngushtica është e hapur, por jo sipas kushteve të SHBA-së,” shkroi në X Negar Mortazavi, drejtuese e Iran Podcast. “Trump nënshkroi një marrëveshje në letër, por tani po përpiqet ta zgjerojë atë në det. Irani po përgjigjet duke e kthyer mosmarrëveshjen te teksti i memorandumit dhe duke treguar se fuqia ushtarake nuk mund ta rishkruajë atë që është negociuar.”

Sipas Crisis Group, paqartësitë në memorandumin e mirëkuptimit mund të kenë ndihmuar fillimisht në ndaljen e luftimeve. Por ato u shndërruan shpejt në një problem, pasi të dyja palët nisën ta interpretonin tekstin sipas interesave të tyre.

Për të parandaluar shpërbërjen e pjesës tjetër të procesit të armëpushimit, të dyja palët duhet të ndalojnë përpjekjet për t’ia imponuar njëra-tjetrës interpretimin e tyre të pikës së pestë, qoftë edhe vetëm për të qetësuar situatën ndërsa negociatat vazhdojnë, thotë organizata. Kjo do të kërkonte që Irani të ndalonte sulmet ndaj anijeve dhe SHBA-ja të ndalonte shtytjen për rrugë alternative, të paktën për momentin.

Ndërmjetësit thonë se po përpiqen t’i rikthejnë të dyja palët në tryezën e negociatave. Deri tani nuk ka shenja të një kompromisi, por armët duket se kanë heshtur — të paktën për sot.